پژوهشگران با تحریک الگوهای خاص فعالیت عصبی در مغز موشها توانستند برخی فرآیندهایی را فعال کنند که معمولاً هنگام خواب رخ میدهند؛ کشفی که میتواند مسیرهای تازهای برای درمان مشکلات خواب و بیماریهای عصبی باز کند.
همشهری آنلاین-یکتا فراهانی: خواب فقط چند ساعت خاموشی بدن نیست؛ مغز در این زمان وارد مرحلهای پیچیده از تنظیم، پاکسازی و بازسازی میشود. اکنون دانشمندان موفق شدهاند بخشی از این فرآیندهای ترمیمی را در مغز بیدار فعال کنند؛ یافتهای که میتواند نگاه ما به خواب را تغییر دهد.
پیامدهای کمخوابی
انسان میتواند چند روز بدون بسیاری از نیازهای روزمره دوام از جمله غذا بیاورد، اما کمبود خواب خیلی زود عملکرد مغز را مختل میکند. کاهش تمرکز، ضعف حافظه، کند شدن تصمیمگیری و تغییرات خلقی از نخستین پیامدهای کمخوابی هستند.
به گزارش National Institutes of Health (NIH)دلیل اهمیت خواب این است که مغز در این زمان صرفاً استراحت نمیکند؛ بلکه مجموعهای از فرآیندهای حیاتی را انجام میدهد. ارتباطهای عصبی دوباره تنظیم میشوند، اطلاعات مهم تثبیت میشوند و مغز خود را برای فعالیت روز بعد آماده میکند.
اکنون پژوهشگران به دنبال پاسخ یک سؤال بزرگ هستند: آیا میتوان بخشی از این توانایی ترمیمی خواب را بدون ورود کامل به حالت خواب فعال کرد؟
زمانی برای تعمیر مغز
سالها تصور میشد خواب تنها دورهای برای استراحت بدن است، اما تحقیقات علوم اعصاب نشان دادهاند که خواب یکی از فعالترین حالتهای مغز محسوب میشود.
در طول خواب، فعالیت نورونها تغییر میکند و مغز وارد الگوهای مشخصی از فعالیت میشود. این تغییرات به حفظ حافظه، یادگیری و عملکرد طبیعی سلولهای عصبی کمک میکنند. وقتی خواب کافی نداریم، این فرآیندها ناقص انجام میشوند و مغز نمیتواند به طور کامل خود را بازیابی کند.
بیشتر بخوانید :
- درباره خواب REM : هنگامی که رویا میبینید
- چرا بعد از تعطیلات هنوز خستهایم؟؛ ۶ عادت ساده برای بازیابی انرژی
دانشمندان چگونه اثر خواب را تقلید کردند؟
در مطالعهای جدید، پژوهشگران با بررسی فعالیت مغز موشها تلاش کردند الگوهایی را شناسایی کنند که در زمان خواب نقش مهمی دارند.
آنها توانستند با تحریک برخی فعالیتهای عصبی، حالتهایی مشابه بعضی از فرآیندهای خواب را در بخشهایی از مغز ایجاد کنند.
نتایج نشان داد این تحریکها میتوانند برخی آثار مرتبط با خواب را فعال کنند؛ یعنی مغز حتی در حالت بیداری میتواند بخشی از پیامهای ترمیمی خواب را دریافت کند.
البته این پژوهش هنوز در مرحله آزمایش روی حیوانات است و به معنای ساخت فناوری جایگزین خواب برای انسان نیست.
جدیدترین فعالیت جایگزین خواب
ایده «جایگزینکردن خواب» سالهاست توجه دانشمندان و حتی داستانهای علمیتخیلی را به خود جلب کرده است، اما خواب فرآیند بسیار پیچیدهای است.
در خواب فقط یک بخش از مغز فعال نمیشود؛ مجموعه بزرگی از تغییرات در سراسر بدن رخ میدهد؛ از تنظیم هورمونها گرفته تا عملکرد سیستم ایمنی.
بنابراین هدف این تحقیقات حذف خواب نیست، بلکه کمک به افرادی است که به دلایل پزشکی، شغلی یا شرایط خاص نمیتوانند خواب کافی داشته باشند.
امید تازه برای درمان اختلالات خواب
اختلالات خواب یکی از مشکلات مهم سلامت در جهان امروز است. بیخوابی مزمن یا اختلال در ساعت زیستی بدن میتواند روی حافظه، سلامت روان و حتی خطر ابتلا به برخی بیماریها اثر بگذارد.
دانشمندان امیدوارند شناخت دقیقتر مدارهای عصبی مرتبط با خواب بتواند به تولید درمانهای جدید کمک کند؛ درمانهایی که شاید در آینده بتوانند عملکرد طبیعی مغز را در شرایط کمبود خواب تقویت کنند.
کد خبر 1058052
-
رکوردشکنی بیسابقه در ارتباط کوانتومی | انتقال اطلاعات در فاصله ۴۲۰ کیلومتری ممکن شد
-
آیا می توان فعالیتی را جایگزین خواب کرد؟ تقلید از الگوی ترمیمی خواب برای مغز
-
اولین تصویر از سنگ مزار اکبر عبدی در بهشت زهرا
-
مطرح شدن ۳ گزینه برای جانشینی امیر قلعه نویی | واکنش فدراسیون به برکناری امیر
-
حجم آب پشت سد کرج در مرداد سال گذشته و امسال | ببینید
-
التماس ترامپ برای توافق با ایران
-
من به پرسپولیس چنگ می زنم اگر نتیجه نگیرد | ترسیدند مربی این تیم شوم
-
واکنش پزشکیان به شایعه استعفایش | اگر من بخواهم استعفا دهم …
-
واکنش دفتر رئیسجمهور به شایعه استعفای پزشکیان
-
اولین تصویر از سنگ مزار اکبر عبدی در بهشت زهرا
-
بزرگترین خرید فصل پرسپولیس؛ انتقال لژیونر محبوب تارتار در آستانه نهایی شدن
-
رونمایی از سند تسلیم ترامپ! | ایران جنگ را برده و زمان به سود تهران است!
-
هشدار تند به آمریکا | از نقطه بحرانی عبور کردید!
-
مطرح شدن ۳ گزینه برای جانشینی امیر قلعه نویی | واکنش فدراسیون به برکناری امیر
-
التماس ترامپ برای توافق با ایران
-
حجم آب پشت سد کرج در مرداد سال گذشته و امسال | ببینید
-
هفت رنگ پلو تهرانی؛ اگر به دنبال اصالت و زیبایی سفره مهمانی خود هستید
-
تصمیم بختیاریزاده در خصوص جذب بازیکن پرسپولیس | روز مرگ من است اگر…
-
واکنش پزشکیان به شایعه استعفایش | اگر من بخواهم استعفا دهم …
-
مغز شما چطور بدون صدای زنگ ساعت شما را بیدار میکند؟
-
اگر کمبود خواب دارید، این مطلب را حتما بخوانید
-
استرس و ریتم شبانهروزی چه تاثیری روی خواب دارند؟
-
منیزیم یا روی: کدام برای خواب بهتر عمل میکند؟
-
خواب سبک یا سنگین؟ کدام نوع خواب برای بدن بهتر است؟
-
این مدل خواب عصر اعصابتان را بههم میریزد | کودکان چرا بدخلق بیدار میشوند؟
-
چرا کمبود خواب ما در آخر هفته صاف نمیشود؟ | چطور بدهی به خواب را جبران کنیم؟
-
بی خوابی چه بلایی بر سر تمرکز شما می آورد؟